(entry này viết tặng bạn laclei nhé)
Xôi Đường là tên gọi một món xôi ở quê tôi. Có nơi tôi nghe gọi là xôi chè. Có nơi gọi là xôi ngọt.
Ngày còn bé ở quê, tôi thấy món xôi này chỉ làm khi có đám đình gì, nhất là khi đám giỗ. Đám con nít chúng tôi chỉ trông được phát món xôi này sau bữa ăn của ngày đám giỗ. Thật ra thì món này cũng chẳng phải là xa xỉ gì, nhưng chẳng hiểu làm sao mà đến đám giỗ hay tiệc tùng gì mới làm. Nhớ mỗi lần sau bữa ăn của ngày giỗ kị, đám con nít chúng tôi thường được các bác, các dì phát cho mỗi đứa một cục nhỏ. Như vậy đó mà quí lắm.
Muốn nấu xôi đường, vật liệu trước tiên là nếp. Nếp càng dẻo càng tốt.
Ở xứ tôi nấu xôi đường là phải dùng đường đen. Vì nếu dùng đường cát thì nó sẽ...chẳng giống cái gì cả. Vật liệu cần có thêm là đậu đen, gường củ, mè trắng.
Nếu bạn ở Mỹ thì nên mua loại đường nâu bán ngoài chợ. Chợ Việt hay chợ Mỹ đều có. Gọi là brown candy. Một gói đường nâu như vậy nấu được với khoảng 4 cup gạo nếp.
Điều trước tiên phải làm tất nhiên là nấu cơm nếp. Nhưng nấu càng khô càng tốt. Nấu cơm nếp xong để lửa riu riu cho nó chín.
Luộc đậu đen :Đậu luộc phải mềm. Đừng luộc đến mức đậu rã ra nhưng phải mềm. Vì nấu không mềm thì sau này ăn xôi sẽ tội nghiệp cho hàm răng của bạn. Nếu bạn ở Mỹ, tôi khuyên bạn nên mua loại đậu đen xanh lòng có bán ngoài các tiệm VN. Đừng mua loại đậu đen bán ngoài chợ Mỹ vì loại đậu này nấu hoài cũng không mềm. Bạn tôi bị tổ trác một lần rồi. Luộc đậu mềm thì bạn đổ ra một cái rổ để cho ráo nước.
Thắng nước đường :Khâu này rất quan trọng vì nó sẽ quyết định xôi có ngon hay không.
Đường nâu, bạn đập hoặc bẻ nhỏ bỏ vào xoong, cho tí nước vào và vừa nấu vừa khuấy cho đường tan. Đừng đổ nhiều nước quá, vì nếu nhiều nước bạn phải nấu lâu hơn. Khi đường tan rồi bạn cứ tiếp tục để lửa nhỏ cho đường cô đặc lại. Khi bạn thấy đường hơi cô đặc lại, bạn đổ đậu đen đã luộc sẵn vào.
Khi đậu đen vào với đường, bạn phải tiếp tục để lửa riu riu cho đường một lần nữa đặc quánh lại.
Nếu bạn có thể ăn gừng thì gừng lúc này đã gọt và giã nhuyễn, bỏ vào chung với đường và đậu đang nấu.
Làm thế nào để biết đường đã đến nước?Quê tôi gọi là đến nước đường. Cái ngon và khô của xôi đường được quyết định vào lúc này. Khi bạn thấy hỗn hợp đường, đậu và gừng đã keo lại, bạn lấy sẵn một chén nước. Dùng đũa lấy một giọt đường nhỏ vào chén nước. Nếu đường còn tan trong nước là chưa được. Khi nào bạn nhỏ một giọt vào chén nước mà giọt đường không tan. Lúc này đường đã đến nước và sẵn sàng cho xôi rồi.
Đổ hỗn hợp đường đậu gừng vào nồi xôi bạn đã nấu sẵn và trộn đều. Nhớ trộn cho kĩ không thì xôi sẽ có phần trắng, gọi là óc trâu, trông rất xấu. (Ngày xưa các bà cụ ở quê đi coi mắt dâu là coi ở những chỗ như vậy đó. Con dâu tương lai nấu xôi đường mà có óc trâu là sẽ bị chê )
Sau khi trộn kĩ xôi, bạn có thể để trong xoong cho xôi tiếp tục chín.
Khi xôi nguội rồi, bạn sẽ bới xôi ra một cái khay nhỏ. Dùng tay hoặc lá chuối ấn cho bằng và chặt.
Mè trắng rang sẵn, bạn rải một lớp mỏng lên trên.Và ấn cho mè dính vào xôi.
Bấy giờ bạn sẽ có một món xôi mang đậm nét miền Trung quê tôi.
Xôi đường muốn để lâu thì để vào tủ lạnh. Khi muốn ăn cắt một ít để vào microwave chừng 1.5 phút là bạn vẫn được thưởng thức độ thơm và dẻo như lúc mới nấu.
Chúc bạn thành công nhé.
| Xôi Đường |
Xôi Đường là tên gọi một món xôi ở quê tôi. Có nơi tôi nghe gọi là xôi chè. Có nơi gọi là xôi ngọt.
Ngày còn bé ở quê, tôi thấy món xôi này chỉ làm khi có đám đình gì, nhất là khi đám giỗ. Đám con nít chúng tôi chỉ trông được phát món xôi này sau bữa ăn của ngày đám giỗ. Thật ra thì món này cũng chẳng phải là xa xỉ gì, nhưng chẳng hiểu làm sao mà đến đám giỗ hay tiệc tùng gì mới làm. Nhớ mỗi lần sau bữa ăn của ngày giỗ kị, đám con nít chúng tôi thường được các bác, các dì phát cho mỗi đứa một cục nhỏ. Như vậy đó mà quí lắm.
Muốn nấu xôi đường, vật liệu trước tiên là nếp. Nếp càng dẻo càng tốt.
Ở xứ tôi nấu xôi đường là phải dùng đường đen. Vì nếu dùng đường cát thì nó sẽ...chẳng giống cái gì cả. Vật liệu cần có thêm là đậu đen, gường củ, mè trắng.
Nếu bạn ở Mỹ thì nên mua loại đường nâu bán ngoài chợ. Chợ Việt hay chợ Mỹ đều có. Gọi là brown candy. Một gói đường nâu như vậy nấu được với khoảng 4 cup gạo nếp.
| Đường đen đem từ Quảng Nam sang |
Điều trước tiên phải làm tất nhiên là nấu cơm nếp. Nhưng nấu càng khô càng tốt. Nấu cơm nếp xong để lửa riu riu cho nó chín.
Luộc đậu đen :Đậu luộc phải mềm. Đừng luộc đến mức đậu rã ra nhưng phải mềm. Vì nấu không mềm thì sau này ăn xôi sẽ tội nghiệp cho hàm răng của bạn. Nếu bạn ở Mỹ, tôi khuyên bạn nên mua loại đậu đen xanh lòng có bán ngoài các tiệm VN. Đừng mua loại đậu đen bán ngoài chợ Mỹ vì loại đậu này nấu hoài cũng không mềm. Bạn tôi bị tổ trác một lần rồi. Luộc đậu mềm thì bạn đổ ra một cái rổ để cho ráo nước.
Thắng nước đường :Khâu này rất quan trọng vì nó sẽ quyết định xôi có ngon hay không.
Đường nâu, bạn đập hoặc bẻ nhỏ bỏ vào xoong, cho tí nước vào và vừa nấu vừa khuấy cho đường tan. Đừng đổ nhiều nước quá, vì nếu nhiều nước bạn phải nấu lâu hơn. Khi đường tan rồi bạn cứ tiếp tục để lửa nhỏ cho đường cô đặc lại. Khi bạn thấy đường hơi cô đặc lại, bạn đổ đậu đen đã luộc sẵn vào.
Khi đậu đen vào với đường, bạn phải tiếp tục để lửa riu riu cho đường một lần nữa đặc quánh lại.
Nếu bạn có thể ăn gừng thì gừng lúc này đã gọt và giã nhuyễn, bỏ vào chung với đường và đậu đang nấu.
Làm thế nào để biết đường đã đến nước?Quê tôi gọi là đến nước đường. Cái ngon và khô của xôi đường được quyết định vào lúc này. Khi bạn thấy hỗn hợp đường, đậu và gừng đã keo lại, bạn lấy sẵn một chén nước. Dùng đũa lấy một giọt đường nhỏ vào chén nước. Nếu đường còn tan trong nước là chưa được. Khi nào bạn nhỏ một giọt vào chén nước mà giọt đường không tan. Lúc này đường đã đến nước và sẵn sàng cho xôi rồi.
Đổ hỗn hợp đường đậu gừng vào nồi xôi bạn đã nấu sẵn và trộn đều. Nhớ trộn cho kĩ không thì xôi sẽ có phần trắng, gọi là óc trâu, trông rất xấu. (Ngày xưa các bà cụ ở quê đi coi mắt dâu là coi ở những chỗ như vậy đó. Con dâu tương lai nấu xôi đường mà có óc trâu là sẽ bị chê )
Sau khi trộn kĩ xôi, bạn có thể để trong xoong cho xôi tiếp tục chín.
Khi xôi nguội rồi, bạn sẽ bới xôi ra một cái khay nhỏ. Dùng tay hoặc lá chuối ấn cho bằng và chặt.
Mè trắng rang sẵn, bạn rải một lớp mỏng lên trên.Và ấn cho mè dính vào xôi.
Bấy giờ bạn sẽ có một món xôi mang đậm nét miền Trung quê tôi.
Xôi đường muốn để lâu thì để vào tủ lạnh. Khi muốn ăn cắt một ít để vào microwave chừng 1.5 phút là bạn vẫn được thưởng thức độ thơm và dẻo như lúc mới nấu.
Chúc bạn thành công nhé.
cám ơn Hằng viết bài và cách nấu rất tuờng tận . Đúng đúng cái phần nấu nuớc đuờng rất quan trọng . Ừ hỉ ? sao món ni chỉ thấy nấu vào ngày giỗ or tết thôi hà . Cuối tuần này sẽ try .
Trả lờiXóaThanks
laclei ;
Trả lờiXóaKhông có chi bạn ơi , chúc thành công nhé.
chi Hang post mon nay lam em nho den Ngoai em. Nha goi la xoi che do chi.
Trả lờiXóaChị làm em nhớ món này nha. Hồi nhỏ, cô hàng xóm hay nấu món này rồi mang qua cho nhà em nè. Em chưa thử nấu bao giờ ....nên lâu rồi chưa ăn lại món này á.
Trả lờiXóaDã Quỳ.
Trả lờiXóaMón này đậm nét quê mình. Vật liệu rất cả đều từ những thứ mà người dân quê mình tạo ra thời đó : đường đen, nếp, đậu đen, gừng tươi.
Mấy mươi năm rồi đất trời và thời thế thay đổi, nhưng cái kỉ niệm và kí ức không thể nào phai nhòa được.
bumble bee :
Trả lờiXóaỜ, hình như có nhiều nơi gọi là xôi chè. Mình còn nghe người Đà Nẵng gọi là xôi ngọt.